echt geluk is niet vaag; het is onbekend

te vaag om waar te zijn
als je zeven jaar geleden over geluk was begonnen, had ik je glimlachend aangekeken, mijn schouders opgehaald en was ik weggelopen. veel te vaag; voor zweefteven. bij het noemen van compleet en voortdurend geluk had ik je recht in je gezicht uitgelachen. valse hoop voor goedgelovigen, voor sukkels. ik zou de kaft van mijn boek nog niet gelezen hebben in die tijd. de ondertitel zegt al genoeg: werkelijk fantastisch. en dan die hoofdletters weglaten, zo makkelijk. kortom: een ongeloofwaardig verhaaltje van niets.

mogelijk denk jij precies hetzelfde over echt geluk, en mijn boek. dat is logisch, want waarschijnlijk heb jij, net als ik had tot dan toe, nooit iets geleerd over dit onderwerp. het zit namelijk in geen enkel lespakket. niet op de basis- of middelbare school, niet in het hoger onderwijs of op de universiteit, en geen persoonlijke ontwikkelingscursus of executive mba rept erover. wat verklaart waarom je geen flauw idee hebt over die andere wereld waar ik het over heb en waarom je de termen niet begrijpt die ik gebruik. als een land dat je niet kent en een taal die je niet spreekt, zijn ze je onbekend.

een andere taal
onbekend, maar dus niet vaag. als een hongaar tegen je praat, denk je niet: die is vaag. nee, je denkt: ik ken die taal niet. bij geluk is het verwarrende dat ik dezelfde woorden gebruik als die jij kent, maar ze hebben voor mij een compleet andere betekenis. jij denkt dat jouw taal wordt gesproken, maar dat is niet zo. het is een andere taal, uit een andere wereld. gelukkig wel eentje die je kunt leren. net als elke andere vreemde taal.

hieronder geef ik je een paar voorbeelden van zulke woorden met de werking/waarde daarvan in beide werelden:

term westerse wereld wereld van echt geluk
geluk tijdelijke ervaring voortdurende ervaring
niets leeg; nul van elk iets potentie; compleet; alles
zelfvertrouwen heel belangrijke eigenschap leeg; onmogelijk/onzinnig
gelijkheid hard werken, lastig bereikbaar vanzelfsprekend en overal aanwezig
wilskracht bewonderenswaardig overbodig vergeleken met flow
vrijheid het hebben van keuze en controle het ontbreken van keuze en controle
doel/zingeving een groot goed overbodig vergeleken met compleetheid

het moge duidelijk zijn dat de talen van die twee werelden enorm verschillen, ook al gebruiken ze dezelfde woorden. het wordt nog lastiger doordat veel mensen die over geluk praten een rommeltje maken van de betekenis of de werking van de woorden, gevalletje klok-klepel. daar ligt een andere uitdaging, en de bron van de meeste verwarring: velen denken de taal en het land te kennen en gebruiken de woorden van geluk, terwijl ze eigenlijk geen idee hebben en er alleen maar van hebben gehoord, erover hebben gelezen en misschien af en toe een kort bezoekje hebben gebracht. al dan niet met behulp van hallucinerende middelen.

iedereen een expert
het is net als bij corona: iedereen mag er iets over roepen alsof ze de expert zijn. gedegen kennis of aantoonbare ervaring is geen voorwaarde om deel te nemen aan het debat. het schijnt een recht te zijn. het resultaat: complete verwarring. vergelijk het met china. ik ben daar een aantal keren zelf geweest. ik heb er veel over gelezen en meerdere documentaires over gezien. ik ken veel mensen die er ook kortstondig zijn geweest en daarmee heb ik ervaringen uitgewisseld. mijn persoon (lees: ego) heeft er dan ook geen enkele moeite mee om zich een mening te vormen en deel te nemen aan een discussie over china, alsof ik er iets vanaf zou weten.

ken ik china daarmee echt (als er al één china is)? nee, natuurlijk niet. ik ben als een japanner die europa in een week doet. of een nederlander die een maandje in amerika heeft rondgetrokken en alles ervan denkt te weten. om een land, taal en cultuur echt te leren kennen moet je er wonen. niet een paar dagen maar jaren. niet alleen tijdens een feestweekend met mooi weer, maar juist in langdurige saaie tijden en bij slecht weer. dan leer je een land echt kennen, snap je wat de gebruiken zijn, wat de taal echt betekent en hoe alles met elkaar samenhangt.

complete chaos
dat is een probleem met betrekking tot geluk, want er zijn maar weinigen die voortdurend in de wereld van echt geluk wonen. de rest heeft hooguit af en toe een erop lijkende eenheidservaring: tijdens een healingsessie, in de kerk, in het voetbalstadion of tijdens de seks. verder komen ze niet. toch schrijven ze er boeken vol over. die aantoonbaar te kort schieten, omdat ze niet leveren of incompleet. hard, maar waar.

door al die non- en halve kenners hebben de woorden rondom geluk en compleetheid een vervuilde betekenis gekregen. geen wonder dus, dat je het niet kunt volgen en afhaakt. net als ik bij de hele corona-discussie. geen flauw idee wat waar is en wat niet. gevolg: inactiviteit en willekeur in gedrag. ik doe maar wat. resultaat: mark boos. of nee, teleurgesteld. land weer op slot. economie naar de haaien.

het mysterie ontrafeld
bij geluk is iets soortgelijks gaande; iedereen doet maar wat. hoogste tijd om al die begrippen rond geluk af te stoffen en op de juiste plek te zetten. laat dat nou zijn wat ik heb gedaan de afgelopen tijd. het resultaat was even schokkend als bevrijdend. weg spirituele vaagheid; hallo, eenduidige pad naar geluk. ik heb het voor je opgeschreven, verstopt in een romantisch verhaal. het laat je precies zien wat werkt en wat niet. en waarom. je mag je eigen voorwaarden stellen aan geluk. wat jij maar wilt. ik weet zeker dat echt geluk eraan voldoet. tenzij je tovenarij verwacht. daarvoor zijn pilletjes en ayahuasca.

wat mij de expert maakt? geen flauw idee. waarom je mij dan moet geloven? niet doen. maar mocht je te veel vrije tijd hebben – bijvoorbeeld omdat je van mark thuis moet blijven – en je wilt een vermakelijk verhaal lezen over de volgende softie die valt voor geluk en het denkt gevonden te hebben, dan is dit boek misschien wat voor je. wie weet neemt het de onbekendheid en vaagheid weg. zo niet dan kun je je altijd nog hoofdschuddend omdraaien en weglopen. doe het dan wel met een gelukzalige glimlach op je gezicht.

hartelijke groet,

maarten